Hoe werkt de berekening?
Transparante methodologie voor betrouwbare resultaten.
De simulator biedt twee versies aan:
- Eenvoudig: Vereenvoudigde berekening met één energieprijs voor afname en één voor injectie (€/kWh). Die afnameprijs is je volledige prijs per kWh, inclusief nettarieven, heffingen en de vaste kosten per jaar. De simulator haalt de vaste vergoeding van je leverancier (€ 69 per jaar) en het databeheer (€ 18,92 per jaar) eruit, want een batterij verandert die niet. Het capaciteitstarief staat standaard aan, want elk gezin met een digitale meter in Vlaanderen betaalt het: de simulator haalt dan ook het capaciteitstarief van je maandpieken uit de prijs en rekent het apart, op dezelfde manier als in de geavanceerde modus. Betaal je geen capaciteitstarief, zet het dan uit. Zo telt een kWh die de batterij bespaart niet langer ook voor het aandeel van het capaciteitstarief, en verdient een batterij die je pieken verlaagt dat terug. De batterij werkt altijd volgens maximale zelfconsumptie, en efficiëntie (90%) en discontovoet (3%) liggen vast. Geschikt voor een snelle inschatting.
- Geavanceerd: Gedetailleerde berekening specifiek voor Vlaanderen (België), inclusief:
- Capaciteitstarief (€/kW/jaar)
- kWh-tarief nettarieven
- Databeheer
- Maximumtarief voor de nettarieven
- Vaste vergoeding energie
- Bijdrage groene stroom en WKK
- Energiebijdrage en bijzondere accijns
- Keuze tussen een vaste batterij en een stekkerbatterij
- Keuze uit enkelvoudig, tweevoudig of dynamisch tarief
- Keuze uit drie laadstrategieën: maximale zelfconsumptie, Time of Use en geoptimaliseerd laden
- Instelbare round-trip-efficiëntie en discontovoet
- Optie om eigen verbruiksdata te uploaden (CSV van Fluvius)
De simulator ondersteunt twee databronnen:
- Handmatige invoer (standaard): Representatieve verbruiksprofielen afgeleid uit 2.400 anonieme slimme meters van Fluvius Open Data (meetjaar 2024). Voor elke combinatie van huishoudtype (met/zonder zonnepanelen, EV, warmtepomp) zijn er drie referentieprofielen:
- Laag verbruik: typisch voor kleinere huishoudens
- Gemiddeld verbruik: het meest voorkomende profiel
- Hoog verbruik: typisch voor grotere huishoudens
Op basis van de door jou opgegeven jaarlijkse afname en injectie selecteert de simulator automatisch het best passende referentieprofiel. Dit profiel wordt vervolgens geschaald naar jouw exacte waarden. Deze aanpak is nauwkeuriger dan simpelweg één profiel op- of afschalen, omdat huishoudens met verschillende verbruiksniveaus ook verschillende verbruikspatronen hebben (bijv. piekvermogen, dag/nacht-verdeling).
- CSV upload (alleen in geavanceerde modus): Upload je eigen kwartiertotalen van Fluvius voor een persoonlijkere analyse. Download via MijnFluvius → Mijn verbruik → Kwartiertotalen exporteren. Bij data korter dan een jaar worden de resultaten geëxtrapoleerd naar jaarbasis.
Voor het dynamisch tarief gebruikt de simulator historische EPEX day-ahead spotprijzen voor België (2022-2025), uit hetzelfde jaar als je verbruiksgegevens, of het dichtstbijzijnde jaar als dat jaar ontbreekt. Bij de referentieprofielen is dat 2024.
De simulator berekent je verbruik en injectie kwartier per kwartier over een volledig jaar, eerst zonder en dan met batterij. Wanneer de batterij laadt en ontlaadt, hangt af van de laadstrategie (zie Laadstrategie). De jaarlijkse besparing is het verschil in je energiefactuur: wat je minder betaalt voor afname, min wat je minder ontvangt voor injectie omdat de batterij een deel van je zonne-energie opslaat in plaats van ze te injecteren.
Omdat de batterij elk jaar wat capaciteit verliest (zie Aannames), daalt die besparing licht over de levensduur. De financiële berekeningen houden daar rekening mee:
- Totale winst: Totale besparingen over de levensduur minus de investeringskost
- Terugverdientijd: Het aantal jaren tot de opgetelde besparingen de investering overtreffen
- NPV (Netto Huidige Waarde): De winst in euro van vandaag. Een besparing binnen tien jaar is minder waard dan geld vandaag, omdat je dat geld ook had kunnen beleggen. Daarom wordt elke toekomstige besparing verminderd met 3% per jaar (de discontovoet, instelbaar in de geavanceerde modus). Een positieve NPV betekent dat de batterij meer opbrengt dan zo'n belegging.
- IRR (Interne Rentabiliteit): Het gemiddelde jaarlijkse rendement van de batterij, te vergelijken met de rentevoet van een belegging. Is de IRR hoger dan de discontovoet, dan is de NPV positief.
- ROI (Return on Investment): Totale winst gedeeld door investeringskost, over de hele levensduur. Dit is geen rendement per jaar.
Op basis hiervan krijg je één eindoordeel: niet rendabel als de besparingen de investering niet terugverdienen, nipt rendabel als je de investering terugverdient maar de NPV negatief is, en rendabel als de NPV positief is.
In de geavanceerde modus berekent de simulator ook de nettarieven:
- Capaciteitstarief: per maand neemt de simulator je hoogste kwartierpiek van afname, en rekent met het gemiddelde van die twaalf maandpieken. Een maand waarin je piek onder 2,5 kW blijft, telt als 2,5 kW, zoals de netbeheerder het aanrekent. Verlaagt de batterij je pieken, dan daalt het capaciteitstarief; laadt ze van het net, dan kan het stijgen.
- Maximumtarief: samen kosten capaciteitstarief, kWh-tarief en databeheer nooit meer dan het maximumtarief per afgenomen kWh. Liggen ze hoger, dan rekent de simulator met dat maximum.
Onder elk resultaat rekenen we ook uit of een andere batterijgrootte voor jouw huishouden meer oplevert dan de batterij die je invulde.
- Groottes: 1,25 tot 10 kW vermogen, in stappen van 1,25 kW. Is de grootste de beste, dan rekenen we verder, tot 20 kW.
- Capaciteit: 2 kWh per kW vermogen, zoals bij de meeste modulaire thuisbatterijen. Een batterij van 5 kW slaat dus 10 kWh op, en de groottes gaan van 2,5 tot 20 kWh. Meer vermogen per kWh verandert de uitkomst nauwelijks.
- Prijs: € 1.800 vast plus € 420 per kWh, geplaatst, inclusief omvormer, keuring en 6% btw. Dat is het gemiddelde van Belgische prijslijsten en prijsoverzichten uit 2025 en 2026. Budgetpakketten kosten zo'n € 250 per kWh, premiummerken zo'n € 550.
- Vergelijking: de winst in euro van vandaag (NPV) van de beste grootte, met jouw verbruik, tarief, laadstrategie en de veroudering van de batterij, tegenover die van jouw batterij aan jouw prijs. Bij geoptimaliseerd laden, waar elke simulatie veel langer duurt, simuleren we elke grootte één keer als nieuwe batterij en lezen we de besparing van een verouderde batterij af bij de kleinere groottes.
- Afgerond naar beneden: het verschil ronden we af naar beneden, op € 100. Tussen de groottes die we doorrekenen kan een grootte liggen die nog iets meer oplevert, gemiddeld zo'n € 20 en hooguit zo'n € 40. Zo beloven we nooit meer dan er te halen valt. Is het verschil kleiner dan € 100, dan zit je batterij al dicht bij de beste grootte.
- Geen batterij: levert geen enkele grootte meer op dan hetzelfde geld beleggen, en jouw batterij ook niet, dan zeggen we dat gewoon.
- Even geduld: rekent de server al zo'n vergelijking voor iemand anders, dan slaan we ze over, zodat je resultaat niet hoeft te wachten.
Bovenaan de calculator kies je wat je wil doorrekenen: een batterij, nieuwe zonnepanelen met een batterij, of alleen nieuwe zonnepanelen.
- Opbrengst: de gemeten en opgeschaalde productie van alle zonnepanelen in Vlaanderen, per kwartier, van Elia Open Data, gedeeld door het geïnstalleerde vermogen. Zo krijgen we de kWh per kWp in elk kwartier, uit hetzelfde jaar als je verbruiksgegevens. Over een jaar is dat 860 tot 1.100 kWh per kWp (2022 tot 2025).
- Een gemiddelde over Vlaanderen: één dak heeft een stillere zonnige dag en een grilliger bewolkte dag dan dat gemiddelde, en de oriëntatie en helling van je dak rekenen we (nog) niet mee. Over een jaar komt het gemiddelde goed uit; op een wisselvallige dag schat het je eigen gebruik van zonnestroom iets te hoog.
- Bij je eigen verbruik: we tellen de productie van de nieuwe panelen kwartier per kwartier bij je huidige profiel. Wat je in dat kwartier verbruikt, neem je niet meer af; de rest gaat naar het net. Zo blijft je eigen verbruikspatroon behouden. We gaan ervan uit dat je nog geen zonnepanelen hebt; laad je je eigen meterdata op, dan komen de nieuwe panelen bij wat je meter nu toont.
- Prijs: we vullen € 1.500 vast plus € 800 per kWp in, geplaatst, inclusief omvormer, keuring en 6% btw: zo'n € 1.175 per kWp voor 4 kWp, in lijn met Belgische prijsoverzichten van 2025 en 2026. Heb je een offerte, vul dan haar totaalprijs in.
- Levensduur en veroudering: 25 jaar, waarin de panelen 0,5% per jaar minder produceren.
- Zonnepanelen met batterij: we rekenen eerst de panelen door, en dan de batterij bovenop het huis met panelen. De winst in euro van vandaag (NPV) is de som van beide, elk over haar eigen levensduur; de besparing per jaar en de terugverdientijd komen uit de samengetelde kasstromen.
- Een ander aantal panelen: onder het resultaat rekenen we 1 tot 12 kWp door, aan de prijs hierboven, en tonen we hoeveel meer de beste grootte oplevert dan jouw panelen aan diezelfde prijs, afgerond naar beneden op € 100, zonder te zeggen welke grootte. Met een batterij erbij zoeken we ook de beste batterijgrootte bij je nieuwe panelen, en tonen we de grootste van beide meeropbrengsten. Bij geoptimaliseerd laden rekenen we de batterij in die vergelijking met maximale zelfconsumptie, omdat elke simulatie anders te lang duurt.
Onder elk resultaat tonen we welke stekkerbatterij voor jouw huishouden het meeste oplevert: een kleine batterij die je zelf in het stopcontact steekt.
- Welke batterijen: alle stekkerbatterijen uit ons overzicht van thuisbatterijen, elk met haar prijs, vermogen en capaciteit. Geeft de fabrikant een bruikbare capaciteit op, dan rekenen we daarmee.
- Hoe ze laden: een stekkerbatterij stuurt zichzelf op je digitale meter. We rekenen ze daarom altijd met maximale zelfconsumptie: ze laadt met zonnestroom die je anders aan het net zou geven, wat je ook als laadstrategie koos. Zonder zonnepanelen levert een stekkerbatterij dus niets op, en dan tonen we ook geen model.
- Rendement: de round-trip-efficiëntie van de fabrikant als die aan de stopcontactkant gemeten is, anders 90%, zoals de calculator.
- Beste keuze: de batterij met de hoogste winst in euro van vandaag (NPV), met jouw verbruik, tarief en de veroudering van de batterij. Levert een goedkopere batterij minder dan € 25 minder op, dan tonen we de goedkopere.
- Een eerlijk oordeel: loont ook de beste stekkerbatterij voor jou niet, dan zeggen we dat. We noemen dan wel welke het minst verlies maakt, zonder ze aan te raden.
In de geavanceerde modus kan je ook je eigen stekkerbatterij doorrekenen: kies Stekkerbatterij bij Soort batterij. We rekenen ze dan op dezelfde manier, met maximale zelfconsumptie, en met haar aankoopprijs: je sluit ze zelf aan, dus er zijn geen installatiekosten.
De simulator ondersteunt drie tariefstructuren in de geavanceerde modus:
- Enkelvoudig tarief: Eén vaste energieprijs voor afname en één voor injectie, ongeacht het tijdstip.
- Tweevoudig tarief (dag/nacht): Verschillende energieprijzen voor piek- en daluren, voor afname en voor injectie:
- Piekuren: 7:00 - 22:00 op weekdagen (hogere energieprijs)
- Daluren: 22:00 - 7:00, en het hele weekend (lagere energieprijs)
- Dynamisch tarief: De energieprijs volgt de EPEX day-ahead spotprijs, per uur (vanaf oktober 2025 per kwartier). De prijs wordt per kwartier berekend:
- Afname: constante factor (€/MWh) + variabele factor × spotprijs + groene stroom en WKK, plus het kWh-tarief nettarieven, de energiebijdrage en de bijzondere accijns
- Injectie: constante factor (€/MWh, meestal negatief) + variabele factor × spotprijs
Bij alle drie de tarieven komen in de geavanceerde modus de energiebijdrage (2,04 €/MWh) en de bijzondere accijns (50,33 €/MWh) bij elke afgenomen kWh. Die bedragen liggen vast. Alle prijzen die je invult, zijn inclusief btw; de simulator telt geen btw meer bij.
De laadstrategie bepaalt wanneer de batterij laadt en ontlaadt. In de eenvoudige modus is dat altijd maximale zelfconsumptie; in de geavanceerde modus kan je kiezen uit vijf strategieën. Welke strategie beschikbaar is, hangt af van je tarief:
- Maximale zelfconsumptie (standaard, bij elk tarief): De batterij laadt alleen met zonne-energie die je anders zou injecteren, en ontlaadt alleen om je eigen verbruik te dekken. Ze laadt nooit van het net en injecteert nooit. Zonder zonnepanelen levert deze strategie dus niets op.
- Time of Use (TOU, alleen bij tweevoudig tarief): Tijdens de daluren (22:00 - 7:00, en het hele weekend) laadt de batterij van het net tot ze vol is, aan vol vermogen. Tijdens de piekuren (7:00 - 22:00 op weekdagen) ontlaadt ze om je eigen verbruik te dekken. Ze slaat geen zonne-energie op: je overschot gaat zoals voorheen naar het net. De besparing komt uit het prijsverschil tussen dag en nacht, min het verlies bij laden en ontladen. Omdat de batterij na een weekdag om 22:00 aan vol vermogen begint te laden, kan je maandpiek en dus je capaciteitstarief stijgen. Time of Use + capaciteitstarief vermijdt dat.
- Time of Use + capaciteitstarief (alleen bij tweevoudig tarief): Zoals Time of Use, maar de batterij laadt van het net alleen zolang je afname in dat kwartier onder je grens blijft. Die grens is je hoogste kwartierpiek tot dan in die maand, en minstens 2,5 kW: daaronder betaal je toch het minimum. Elke maand begint de grens opnieuw bij 2,5 kW. Het laden verhoogt je maandpiek zo niet; je eigen verbruik kan dat nog wel. Verschillende thuisbatterijen en energiebeheersystemen kunnen het laden zo begrenzen, maar meestal moet je of je installateur dat instellen.
- Geoptimaliseerd laden (alleen bij dynamisch tarief): De simulator plant voor elke dag, kwartier per kwartier, wanneer de batterij laadt en ontlaadt, zodat de energiekost van die dag zo laag mogelijk is. De batterij laadt met zonne-energie of met goedkope stroom van het net, en ontlaadt voor je eigen verbruik of naar het net als de injectieprijs hoog is.
- De dag is vooraf gekend: de planning kent de prijzen én je verbruik en zonneproductie van de hele dag. Een echte batterijsturing moet verbruik en productie voorspellen, dus in de praktijk levert deze strategie minder op dan de simulatie toont.
- Dag per dag: elke dag wordt apart gepland; de lading aan het einde van de dag gaat mee naar de volgende dag.
- Zonder capaciteitstarief: de planning houdt geen rekening met je maandpiek. Laden van het net aan vol vermogen kan die piek verhogen. Het hogere capaciteitstarief zit wel in het resultaat, en kan de besparing zo kleiner maken dan met maximale zelfconsumptie bij hetzelfde dynamische tarief. Geoptimaliseerd laden + capaciteitstarief vermijdt dat.
- Meer laadcycli: de batterij laadt en ontlaadt vaker, en veroudert daardoor sneller. De berekening houdt daar rekening mee.
- Geoptimaliseerd laden + capaciteitstarief (alleen bij dynamisch tarief): Zoals Geoptimaliseerd laden, met dezelfde grens op het laden van het net als bij Time of Use + capaciteitstarief. De planning van een dag gebruikt de grens zoals die bij het begin van die dag staat. Ook hier verhoogt het laden je maandpiek niet, maar je eigen verbruik kan dat nog wel.
De round-trip-efficiëntie is het deel van de stroom die je in de batterij laadt dat je er weer uithaalt. De rest gaat verloren als warmte, in de batterijcellen en in de omvormer die gelijkstroom omzet in wisselstroom. Bij 90% komt van elke 10 kWh die je opslaat 9 kWh terug naar je huis.
- Standaard 90%: een gangbare waarde voor een moderne thuisbatterij, gemeten aan het stopcontact (aan de wisselstroomkant), met de omvormer erbij. In de geavanceerde modus kan je ze aanpassen.
- Hoe we ermee rekenen: we verdelen het verlies gelijk over laden en ontladen.
- Kijk in de datasheet: zoek de round-trip-efficiëntie van het hele systeem (AC). Een waarde voor alleen de batterijcellen (DC) ligt hoger dan wat je echt terugkrijgt.
- Waarom het telt: elke verloren kWh is een kWh die je niet zelf gebruikt. Bij Time of Use of geoptimaliseerd laden laadt en ontlaadt de batterij vaker, dus weegt een laag rendement daar zwaarder.
- Batterij-efficiëntie: 90% (round-trip, instelbaar in de geavanceerde modus). Het verlies wordt gelijk verdeeld over laden en ontladen.
- Batterijvermogen: instelbaar door gebruiker (standaard 5 kW), zowel voor laden als ontladen
- De capaciteit die je invult, is de bruikbare capaciteit: de batterij mag helemaal vol en helemaal leeg. Ze start de simulatie leeg.
- Elk jaar van de levensduur heeft hetzelfde verbruik en dezelfde zonneproductie als het gesimuleerde jaar.
- Constante energieprijzen over de levensduur, zonder indexering. Bij het dynamisch tarief herhaalt het historische prijsjaar zich elk jaar.
- Discontovoet voor NPV: 3% (instelbaar in de geavanceerde modus). Omdat de besparingen in euro's van vandaag worden gerekend (zonder indexering), is dit een reële discontovoet: hij ligt iets boven wat een spaarrekening of defensieve belegging na inflatie opbrengt, met een marge voor risico.
- Minimum piekvermogen voor capaciteitstarief: 2,5 kW
Veroudering van de batterij. Een thuisbatterij verliest elk jaar een deel van haar capaciteit, ook als ze weinig gebruikt wordt. We rekenen met 1% per jaar door ouderdom plus 3% per 1000 volledige laadcycli. Een typische thuisbatterij doet 100 tot 300 cycli per jaar, dus dat komt neer op ongeveer 1,3 tot 2% per jaar: na 10 jaar blijft zo'n 80 tot 87% over. We simuleren de batterij twee keer: nieuw, en met de kleinere capaciteit die ze in het laatste jaar nog heeft. Voor de jaren daartussen interpoleren we de besparing lineair tussen die twee uitkomsten, volgens de capaciteit die dan nog overblijft. Het verschil valt vaak mee, omdat een batterij zelden elke dag helemaal vol en leeg gaat. Veldmetingen van thuisbatterijen tonen 2 à 3% verlies per jaar voor de eerste generatie (Figgener e.a., Nature Energy 2024); moderne LFP-cellen doen het in labotests beter. Fabrikanten garanderen meestal 60 tot 80% na 10 jaar.
De calculator is gratis en blijft gratis. Om hem te blijven verbeteren, mag de site wel geld verdienen, bijvoorbeeld met affiliate links: koop je via zo'n link iets bij een webshop, dan krijgen we van die webshop een commissie. Jij betaalt niets extra. Geld verdienen mag, maar niemand kan de uitkomst kopen. Daarom houden we ons aan deze regels:
- Eerst de berekening: de simulator rekent uit wat voor jou het beste uitkomt, zonder te kijken wat wij eraan verdienen.
- Ook zonder commissie: is de beste of goedkoopste keuze een batterij waar we niets aan verdienen, dan tonen we ze toch.
- Altijd vermeld: bij een link waarmee we iets kunnen verdienen, staat dat erbij.
- Een eerlijk oordeel: is een batterij voor jou niet rendabel, dan zeggen we dat, ook als we er dan niets aan verdienen.
Fabrikanten, webshops en installateurs kunnen geen plaats in een rangschikking kopen en hebben geen invloed op de berekening. Zie je iets dat niet strookt met deze regels, laat het ons weten met de feedbackknop bovenaan.